Contant betalen in Spanje verandert in 2027: dit zijn de nieuwe EU-regels en de boetes
De Europese Unie voert op 10 juli 2027 een gezamenlijke bovengrens van € 10.000 in voor grote contante betalingen. Maar voor inwoners en toeristen in Spanje verandert er veel minder dan je misschien zou denken. Spanje hanteert namelijk al sinds 2021 een maximum bij zakelijke transacties van minder dan € 1.000. Ook Nederland en België behouden hun strengere nationale regels. Wat mag je straks nog contant betalen, hoeveel geld mag je meenemen en wanneer riskeer je een boete?
Europa voert vanaf juli 2027 gezamenlijke regels in
Met Verordening (EU) 2024/1624 wil de Europese Unie de verschillen tussen de lidstaten verkleinen.
Vanaf 10 juli 2027 mogen ondernemers en aanbieders van diensten in beginsel geen contante betalingen van meer dan € 10.000 accepteren of verrichten.
Het Europese maximumbedrag is geen verplichte nationale limiet.
Landen mogen strengere regels hanteren wanneer zij dat nodig vinden om witwassen en financiële criminaliteit tegen te gaan.
Daarom verandert de invoering van de Europese regelgeving niet automatisch de bedragen die consumenten in Spanje, Nederland of België mogen betalen.
Spanje houdt de grens van € 1.000
Spanje behoort al jaren tot de Europese landen met strenge beperkingen voor contante betalingen.
Sinds 11 juli 2021 zijn contante betalingen van € 1.000 of meer verboden wanneer ten minste één van de betrokken partijen handelt als ondernemer of beroepsbeoefenaar.
Dit betekent dat een aankoop van bijvoorbeeld € 1.200 bij een winkelier of professioneel autobedrijf niet contant mag worden afgerekend.
Ook een verbouwing van € 3.500 door een aannemer mag niet gedeeltelijk met contant geld worden betaald.
Het gaat namelijk om de totale waarde van de transactie.
Een rekening van € 1.200 mag dus niet worden voldaan door € 900 contant en € 300 per bank over te maken.
De Europese regelgeving verandert deze Spaanse beperking niet.
Uitzondering voor toeristen en niet-ingezetenen
Er bestaat in Spanje wel een belangrijke uitzondering.
Een particulier die kan aantonen dat hij geen fiscale woonplaats in Spanje heeft en niet als ondernemer of professional optreedt, mag onder de huidige regels grotere bedragen contant betalen.
Voor deze groep ligt de grens bij € 10.000.
Dat is vooral relevant voor buitenlandse toeristen.
Een Nederlander of Belg die in Spanje op vakantie is en daar niet fiscaal woont, kan onder deze uitzondering vallen.
Dat is echter niet automatisch het geval voor iedereen met een Nederlands of Belgisch paspoort.
De fiscale woonplaats en de hoedanigheid waarin iemand handelt, zijn bepalend.
Wie officieel in Spanje woont en daar fiscaal resident is, valt normaal gesproken onder de algemene grens van € 1.000.
Mag je tussen particulieren grotere bedragen contant betalen?
Ja, in veel gevallen wel.
De Spaanse beperking van € 1.000 is gericht op transacties waarbij ten minste één partij beroepsmatig handelt.
Wanneer twee particulieren buiten hun bedrijfsactiviteiten om iets aan elkaar verkopen, geldt deze specifieke grens niet.
Denk bijvoorbeeld aan een particulier die zijn gebruikte auto rechtstreeks verkoopt aan een andere particulier.
Ook de nieuwe Europese bovengrens van € 10.000 geldt niet voor dergelijke particuliere transacties buiten een professionele context.
Maar dat betekent niet dat alle andere regels vervallen.
De herkomst van grote geldbedragen moet kunnen worden verklaard en er kunnen fiscale, administratieve of sectorspecifieke verplichtingen gelden.
Spanje, Nederland en België vergeleken
Hoewel de Europese Unie één algemene bovengrens invoert, blijven de nationale verschillen bestaan.
| Land | Algemene grens bij professionele transacties |
|---|---|
| Spanje | Contant betalen vanaf € 1.000 verboden |
| Nederland | Contant betalen vanaf € 3.000 verboden bij handel in goederen |
| België | Algemene grens van € 3.000 voor contante betalingen |
| Europese Unie vanaf juli 2027 | Bovengrens van € 10.000, tenzij nationale regels strenger zijn |
Voor Nederland geldt de huidige beperking van € 3.000 voor handelaren in goederen. Vanaf 10 juli 2027 wordt de regelgeving ook op diensten toegepast.
België kent al langer een algemene contantebetalingsgrens van € 3.000, met uitzonderingen voor onder meer transacties tussen particulieren.
Bij de aankoop van onroerend goed gelden in België afzonderlijke regels waarbij contante betaling verboden is.
Waarom wil de EU grote contante betalingen beperken?
De Europese regelgeving is onderdeel van een breder pakket tegen witwassen en terrorismefinanciering.
Contant geld is moeilijker te volgen dan betalingen via een bankrekening.
Daardoor kunnen grote contante transacties worden gebruikt om crimineel verdiend geld in de legale economie te brengen.
De Europese Unie wil het moeilijker maken om bijvoorbeeld dure goederen en diensten met grote hoeveelheden anoniem contant geld te betalen.
Daarnaast gelden voor bepaalde bedrijven verplichtingen om de identiteit van klanten vast te stellen.
De bedoeling is om verdachte geldstromen beter te kunnen opsporen.
Vanaf € 3.000 extra controles
De nieuwe Europese regels bevatten ook verplichtingen voor bepaalde ondernemingen die onder de antiwitwaswetgeving vallen.
Bij incidentele contante transacties vanaf € 3.000 moeten zij onder bepaalde omstandigheden de identiteit van hun klant controleren.
Die verplichting is niet hetzelfde als een algemeen verbod op betalingen vanaf € 3.000.
In Spanje geldt voor de meeste zakelijke betalingen bovendien al een veel lagere contantebetalingsgrens.
Voor consumenten is het daarom belangrijk twee begrippen uit elkaar te houden: een betaalverbod en een verplichting tot identificatie.
Wat gebeurt er wanneer je in Spanje te veel contant betaalt?
Wie de Spaanse grens overtreedt, riskeert een forse boete.
De Spaanse belastingdienst Hacienda kan een boete opleggen van 25 procent van het bedrag dat in strijd met de regels contant is betaald.
Zowel de betaler als de ontvanger kan aansprakelijk worden gesteld.
Een voorbeeld: iemand betaalt een rekening van € 2.000 volledig contant aan een bedrijf.
Wanneer de transactie onder het verbod valt, kan de boete € 500 bedragen.
Dat is 25 procent van het contant betaalde bedrag.
Onder bepaalde omstandigheden kan de boete worden verminderd.
De belastingdienst kan bovendien bewijs van de gebruikte betaalmethode opvragen.
Daarom moeten betrokkenen bij dergelijke zakelijke transacties betalingsbewijzen vijf jaar bewaren.
Een betaling opsplitsen helpt niet
Sommige mensen denken dat ze het contantebetalingsverbod kunnen omzeilen door meerdere kleinere bedragen te betalen.
Maar de Spaanse wet kijkt naar de totale waarde van de transactie.
Wie een aankoop van € 2.500 verdeelt over vijf contante betalingen van € 500, handelt nog steeds in strijd met de beperking wanneer de betaling onder het verbod valt.
Ook de Europese regelgeving houdt rekening met betalingen die duidelijk met elkaar samenhangen.
Een grote aankoop kunstmatig verdelen in verschillende kleinere betalingen biedt dus geen oplossing.
Hoeveel contant geld mag je meenemen naar Spanje?
Er bestaat een belangrijk verschil tussen contant betalen en contant geld vervoeren.
Wie Spanje binnenkomt of verlaat met € 10.000 of meer aan contante middelen, moet daarvan volgens de geldende regels aangifte doen.
Voor het vervoeren van contant geld binnen Spanje ligt de aangiftegrens bij € 100.000.
Dat betekent niet dat deze bedragen automatisch verboden zijn.
Wel gelden er meldingsverplichtingen.
Wie met grotere bedragen reist, moet rekening houden met de regels van zowel Spanje als eventuele andere betrokken landen.
Mag je thuis nog grote bedragen contant bewaren?
De nieuwe Europese bovengrens van € 10.000 is geen algemeen maximum voor hoeveel geld iemand thuis mag bewaren.
De regeling ziet op bepaalde betalingen voor goederen en diensten.
Contant spaargeld wordt door de invoering van deze grens dus niet automatisch verboden.
Wel kunnen banken en belastingautoriteiten bij grote stortingen vragen stellen over de herkomst van het geld.
Het is daarom verstandig documenten te bewaren waaruit blijkt hoe het geld is verkregen.
Wat betekent dit voor Nederlanders en Belgen in Spanje?
Voor Nederlanders en Belgen die in Spanje wonen of er langere tijd verblijven, zijn vooral drie situaties belangrijk.
Boodschappen en dagelijkse uitgaven: kleine betalingen met contant geld blijven mogelijk.
Grote aankopen bij bedrijven: voor Spaanse fiscale inwoners geldt de strenge grens van € 1.000. Betaling via bankoverschrijving of een andere toegestane traceerbare betaalmethode is dan noodzakelijk.
Vakantiegangers zonder Spaanse fiscale woonplaats: zij kunnen onder de bijzondere grens van € 10.000 vallen, mits aan alle voorwaarden is voldaan.
Voor de aankoop van een Spaanse woning is het verstandig grotere bedragen via een aantoonbaar en juridisch correct betalingskanaal te laten verlopen.
Contant geld verdwijnt niet
Hoewel de Europese regelgeving beperkingen oplegt aan grote contante transacties, betekent dit niet dat bankbiljetten en muntgeld verdwijnen.
Contant geld blijft belangrijk voor dagelijkse betalingen.
Dat geldt vooral voor ouderen, mensen die minder digitaal vaardig zijn en situaties waarin elektronisch betalen tijdelijk niet mogelijk is.
De nieuwe regelgeving richt zich dan ook vooral op de controle van grote geldstromen.
Wat verandert er werkelijk in 2027?
De belangrijkste verandering is dat er in de hele Europese Unie een gezamenlijke bovengrens komt voor contante betalingen bij professionele transacties.
Voor Spanje verandert er in de praktijk weinig aan de bestaande algemene grens.
Het Europese plafond van € 10.000 vervangt de Spaanse limiet van € 1.000 namelijk niet.
Wie in Spanje woont, kan ook na 10 juli 2027 bij bedrijven doorgaans alleen contant betalen wanneer de totale transactie minder dan € 1.000 bedraagt.
Voor toeristen zonder Spaanse fiscale woonplaats blijft de uitzondering belangrijk. En wie grotere bedragen contant wil vervoeren, moet de afzonderlijke aangifteregels kennen.
