Woonprotesten breiden zich uit over Spanje na wegstemmen woondecreten

De onrust over de Spaanse woningmarkt neemt verder toe. Nadat het Congres vrijdag twee belangrijke woondecreten van de regering heeft verworpen, kondigen huurdersorganisaties nieuwe demonstraties aan in meer dan 50 steden verspreid over Spanje.

In Madrid blijft ondertussen de protestactie op de Puerta del Sol doorgaan. De demonstranten willen dat de politiek verdergaande maatregelen neemt tegen hoge huren, huisuitzettingen en het tekort aan betaalbare woningen.

Huurdersorganisaties spreken inmiddels ook openlijk over een mogelijke algemene staking, al is daar op dit moment nog geen officiële datum voor vastgesteld.

Protest bij het Spaanse parlement

Vrijdag trokken honderden demonstranten vanaf de Puerta del Sol naar het Congres van Afgevaardigden.

Op hetzelfde moment debatteerden parlementariërs over de twee woondecreten van de regering-Sánchez.

De demonstranten wilden druk uitoefenen op de politieke partijen om de maatregelen alsnog goed te keuren.

De politie had rond het Congres hekken geplaatst waardoor de betogers niet tot aan het parlementsgebouw konden komen.

Volgens El País namen meer dan 500 mensen deel aan de mars van Sol naar het Congres.

Beide woondecreten toch weggestemd

De protesten konden de uitslag uiteindelijk niet veranderen.

Het eerste woondecreet werd verworpen met:

178 stemmen tegen en 172 voor.

Het tweede voorstel kreeg:

184 stemmen tegen en 166 voor.

Onder andere PP, Vox en Junts stemden tegen beide voorstellen. Bij het tweede decreet sloten ook andere partijen zich bij de tegenstanders aan.

Wat wilden de woondecreten veranderen?

De voorstellen bevatten verschillende maatregelen waarmee de regering de druk op de Spaanse woningmarkt wilde verminderen.

Daaronder vielen onder meer:

• extra bescherming tegen huisuitzetting voor bepaalde kwetsbare huurders;
• verlenging van huurcontracten;
• beperkingen op sommige huurverhogingen;
• strengere regels rond tijdelijke verhuur;
• maatregelen tegen bepaalde grote vastgoedinvesteerders;
• extra instrumenten voor gemeenten om leegstand en toeristische verhuur aan te pakken.

Het tweede decreet richtte zich vooral op het langer laten doorlopen van huurcontracten.

Door de stemming zijn deze nieuwe maatregelen niet verder van kracht gebleven.

Protesten begonnen na huisuitzetting 87-jarige vrouw

Een belangrijke aanleiding voor de huidige golf van protesten was de huisuitzetting van de 87-jarige Maricarmen Abascal in Madrid.

Zij had tientallen jaren in dezelfde woning gewoond en moest eind september haar huis verlaten.

De zaak leidde tot grote maatschappelijke verontwaardiging en werd voor verschillende huurdersorganisaties een symbool van de problemen op de Spaanse woningmarkt.

Na de protesten werd uiteindelijk een overeenkomst bereikt waardoor de vrouw naar haar woning kon terugkeren.

Tentenkamp op Puerta del Sol blijft staan

Op de bekende Puerta del Sol in Madrid ontstond vervolgens een protestkamp.

Ook nadat de woondecreten vrijdag werden verworpen, besloten veel actievoerders hun tenten niet direct af te breken.

Volgens woordvoerders van de huurdersbeweging stonden er vrijdagavond mogelijk rond de 2.000 tenten. Dat aantal is afkomstig van de organisatoren en is niet onafhankelijk bevestigd.

Zelfs een zware regenbui vrijdagavond zorgde er niet voor dat de actie werd beëindigd.

Demonstranten verstevigden hun tenten en bleven op het plein.

Ook protest in Barcelona

Ook in Barcelona werd vrijdag gedemonstreerd.

Daar verzamelden actievoerders zich bij het kantoor van Junts, nadat de Catalaanse partij had aangekondigd tegen de woondecreten te stemmen.

De politie zette rond het partijgebouw een veiligheidszone af.

Junts verdedigt zijn tegenstem door te stellen dat de voorgestelde maatregelen volgens de partij het aanbod van huurwoningen kunnen verkleinen en daardoor juist voor hogere prijzen kunnen zorgen.

Huurdersorganisaties bestrijden die analyse en vinden dat huurders juist veel meer wettelijke bescherming nodig hebben.

Meer dan 15.000 mensen in Sevilla volgens organisatie

Ook in Sevilla vond vrijdagavond een grote demonstratie plaats.

Volgens het Sindicato de Inquilinas namen daar meer dan 15.000 mensen aan deel.

Dat aantal komt van de organiserende huurdersorganisatie en moet daarom worden gezien als een schatting van de organisatie zelf.

De demonstranten riepen onder meer op tot meer betaalbare woningen en verdergaande maatregelen tegen stijgende woonlasten.

Zaterdag protesten in meer dan 50 steden

De acties worden zaterdag 3 oktober voortgezet.

Huurdersorganisaties hebben demonstraties aangekondigd in meer dan 50 Spaanse steden.

Onder andere in de volgende plaatsen staan acties gepland:

• Madrid
• Barcelona
• Valencia
• Alicante
• Málaga
• Granada
• Cádiz
• Huelva
• Zaragoza
• Palma de Mallorca
• Las Palmas
• Santa Cruz de Tenerife
• A Coruña
• Vigo
• Valladolid
• Santander
• San Sebastián
• Vitoria

In Madrid vertrekken demonstranten rond het middaguur vanuit vier verschillende delen van de stad richting het centrum.

Huurdersorganisaties spreken over algemene staking

Na het mislukken van de woondecreten willen sommige actievoerders de druk verder opvoeren.

De Confederación de Sindicatos de Inquilinas noemt een algemene staking als mogelijke volgende stap.

Daarbij zoeken de huurdersorganisaties contact met de grote Spaanse vakbonden UGT en CCOO.

UGT-leider Pepe Álvarez heeft aangegeven een algemene staking niet op voorhand uit te sluiten. Dat betekent echter nog niet dat de vakbonden daadwerkelijk tot zo’n staking hebben besloten.

UGT en CCOO roepen op tot deelname aan protesten

De twee grote vakbonden hebben hun achterban wel opgeroepen om dit weekend aan de woningdemonstraties deel te nemen.

Volgens de vakbonden is betaalbare huisvesting inmiddels een belangrijk probleem voor werknemers.

Zij wijzen erop dat hoge huur- en koopprijzen steeds meer beslag leggen op het inkomen van huishoudens.

Woningcrisis raakt vooral grote steden en kustgebieden

De problemen zijn vooral zichtbaar in grote steden en populaire toeristische regio’s.

Madrid, Barcelona, Málaga, Valencia, de Balearen en delen van de Costa del Sol en Costa Blanca hebben de afgelopen jaren sterke prijsstijgingen gezien.

Daarbij spelen meerdere factoren een rol, waaronder:

• een tekort aan nieuwbouw;
• sterke bevolkingsgroei in populaire regio’s;
• buitenlandse vraag;
• toeristische en tijdelijke verhuur;
• beperkte beschikbaarheid van sociale huurwoningen;
• en stijgende bouw- en grondkosten.

Over de beste oplossing bestaat grote politieke verdeeldheid.

Sommige partijen willen vooral meer regulering en bescherming van huurders, terwijl andere partijen stellen dat juist veel meer woningen moeten worden gebouwd en dat strengere huurregels particuliere verhuurders uit de markt kunnen verdrijven.

Protestbeweging wil verdergaan

Voor de actievoerders eindigde de strijd om de twee woondecreten niet met de stemming van vrijdag.

De huurdersorganisaties willen de komende dagen doorgaan met demonstraties en proberen de beweging verder uit te breiden.

De roep om een algemene staking laat zien dat de Spaanse woningcrisis steeds meer uitgroeit van een economisch probleem tot een bredere maatschappelijke en politieke kwestie.

Of dat uiteindelijk leidt tot nieuwe wetgeving is nog onzeker.

Wel staat vast dat het onderwerp wonen de komende tijd hoog op de Spaanse politieke agenda zal blijven staan.