Nieuwe peiling: PP en Vox samen naar 202 zetels, PSOE zakt naar laagste niveau van deze regeerperiode
De politieke verhoudingen in Spanje verschuiven verder naar rechts. Als er nu landelijke verkiezingen zouden worden gehouden, zouden de Partido Popular (PP) en Vox samen 202 van de 350 zetels in het Spaanse parlement behalen. Daarmee zouden de twee partijen ruim boven de grens van 176 zetels voor een absolute meerderheid uitkomen.
Dat blijkt uit een nieuwe peiling van onderzoeksbureau GAD3 voor de Spaanse krant ABC, uitgevoerd kort na de migratiecrisis in Ceuta. Vooral Vox profiteert sterk, terwijl zowel de PP als de PSOE terrein verliezen.
PP blijft grootste partij, maar verliest zetels
De Partido Popular van Alberto Núñez Feijóo blijft volgens de peiling de grootste partij van Spanje.
De PP zou uitkomen op:
- 31,1 procent van de stemmen
- 133 zetels
Dat zijn acht zetels minder dan in de vorige GAD3-peiling.
Opvallend is dat dit verlies vrijwel volledig wordt gecompenseerd door de sterke groei van Vox. Daardoor verandert de gezamenlijke positie van het rechtse blok nauwelijks: PP en Vox gingen samen van ongeveer 201 naar 202 zetels.
Vox stijgt naar 69 zetels
De grootste winnaar is duidelijk Vox van Santiago Abascal.
De partij stijgt volgens GAD3 naar:
- 19,2 procent van de stemmen
- 69 zetels
In de vorige peiling stond Vox nog op ongeveer 60 zetels. De partij zou er dus negen bijkrijgen.
Met 19,2 procent bereikt Vox bovendien zijn hoogste score tot nu toe in de GAD3-peilingen van deze regeerperiode.
De stijging volgt op weken waarin immigratie en vooral de situatie in Ceuta het Spaanse politieke debat hebben gedomineerd.
PSOE zakt naar 105 zetels
Voor premier Pedro Sánchez is het beeld minder gunstig.
Zijn socialistische partij PSOE komt volgens de peiling uit op:
- 26,1 procent
- 105 zetels
Daarmee bereikt de partij haar laagste niveau in de GAD3-reeks tijdens deze regeerperiode.
Bij de landelijke verkiezingen van juli 2023 behaalde de PSOE nog 121 zetels. Volgens deze peiling zouden daar dus zestien van overblijven verdwijnen.
Toch stort de partij niet volledig in. De PSOE blijft duidelijk de tweede partij van Spanje en behoudt een aanzienlijk deel van haar achterban.
Regeringsblok komt ver tekort
Het probleem voor Sánchez zit vooral bij zijn mogelijke coalitiepartners.
Sumar zou volgens GAD3 uitkomen op:
- 7,0 procent
- 9 zetels
Podemos zou slechts:
- 3,1 procent
- 2 zetels
behalen.
Zelfs wanneer de PSOE, Sumar en Podemos hun zetels bij elkaar optellen, komen zij slechts op 116 zetels. Daarmee zou het bijzonder moeilijk worden om opnieuw een parlementaire meerderheid rond Sánchez te organiseren.
202 zetels voor PP en Vox
De verdeling van de belangrijkste partijen ziet er volgens de GAD3-peiling als volgt uit:
| Partij | Stempercentage | Zetels |
|---|---|---|
| PP | 31,1% | 133 |
| PSOE | 26,1% | 105 |
| Vox | 19,2% | 69 |
| Sumar | 7,0% | 9 |
| Podemos | 3,1% | 2 |
PP en Vox komen gezamenlijk op 202 zetels.
Dat zijn er 26 meer dan nodig voor een absolute meerderheid in het Congreso de los Diputados.
Twee derde wil vervroegde verkiezingen
Een ander opvallend resultaat uit het onderzoek is de vraag of Spanje vervroegd naar de stembus zou moeten.
Volgens de peiling vindt ongeveer 66 procent van de ondervraagden dat er vervroegde landelijke verkiezingen moeten komen.
De huidige landelijke verkiezingen hoeven normaal gesproken pas in 2027 plaats te vinden. Alleen premier Sánchez kan besluiten het parlement eerder te ontbinden en verkiezingen uit te schrijven.
Vooralsnog heeft hij daar geen plannen voor aangekondigd.
Ook andere peilingen laten sterke positie PP en Vox zien
GAD3 staat niet alleen met deze trend.
Een peiling van 40dB voor El País en Cadena SER, eveneens gepubliceerd op 7 september, geeft de PP 32,4 procent en Vox 17,8 procent. Voor het eerst in deze peilingen komen beide partijen daarmee gezamenlijk boven 50 procent van de stemmen uit.
Een andere peiling van NC Report voor La Razón is nog ongunstiger voor Sánchez. Daarin zakt de PSOE naar 24,9 procent en tussen de 98 en 100 zetels, terwijl PP en Vox samen tussen 209 en 213 zetels zouden kunnen behalen.
De verschillende onderzoeksbureaus komen dus niet op precies dezelfde percentages uit, maar tonen wel dezelfde algemene ontwikkeling: PP en Vox staan gezamenlijk duidelijk sterker dan het huidige linkse regeringsblok.
Ceuta lijkt politiek door te werken
De GAD3-peiling werd tussen 1 en 3 september uitgevoerd onder 1.010 personen, waarbij ongeveer de helft telefonisch en de helft online werd ondervraagd. Daarmee vond het onderzoek plaats midden in de politieke nasleep van de crisis in Ceuta.
Immigratie, grensbewaking en de vraag hoe de regering de crisis heeft aangepakt, spelen momenteel een grote rol in het politieke debat.
Uit een afzonderlijke 40dB-peiling blijkt bovendien dat een meerderheid van de Spanjaarden ontevreden is over de wijze waarop de regering-Sánchez de situatie in Ceuta heeft aangepakt.
Nog geen verkiezingsuitslag
Peilingen blijven vanzelfsprekend momentopnames.
Spanje hoeft normaal gesproken pas in 2027 naar de stembus en politieke verhoudingen kunnen in die periode nog aanzienlijk veranderen.
Maar als deze GAD3-peiling vandaag daadwerkelijk een verkiezingsuitslag zou zijn, is de conclusie duidelijk:
PP en Vox zouden samen comfortabel kunnen regeren met 202 zetels, terwijl Pedro Sánchez onvoldoende parlementaire steun zou hebben om zijn huidige coalitie voort te zetten.
