DANA Adam: binnenblijfbevel voor 145 Spaanse gemeenten opgeheven na historische overstromingen
Na een dag van extreme overstromingen hebben de autoriteiten in de regio Valencia het binnenblijfbevel voor 145 gemeenten opgeheven. Honderdduizenden inwoners van de provincies Valencia en Alicante moesten maandag binnenblijven terwijl rivieren buiten hun oevers traden, wegen onder water verdwenen en hulpdiensten honderden mensen redden. Het noodweer wordt inmiddels in verband gebracht met vijf sterfgevallen. Hoewel de weersituatie verbetert, kampen verschillende gemeenten nog met ernstige schade.
145 gemeenten moesten verplicht binnenblijven
Maandag 19 oktober kondigde de Generalitat Valenciana uitzonderlijke noodmaatregelen af vanwege de extreme regenval door DANA Adam.
Het binnenblijfbevel gold voor 145 gemeenten in het zuiden van de provincie Valencia en het noorden van Alicante.
Vooral de regio’s La Safor en Marina Alta waren zwaar getroffen.
Via het Spaanse waarschuwingssysteem ES-Alert ontvingen inwoners berichten op hun mobiele telefoon.
De autoriteiten riepen hen op hun woning niet te verlaten, onnodige verplaatsingen te vermijden en bij dreigend overstromingsgevaar naar hogere verdiepingen te gaan.
De maatregelen waren nodig omdat het water op verschillende plaatsen zo hoog stond dat zelfs hulpverleningsvoertuigen moeilijk door de straten konden rijden.
Binnenblijfbevel maandagavond volledig opgeheven
In de loop van maandagmiddag verbeterde de situatie op verschillende plaatsen.
Daarop werden de beperkingen in het grootste deel van de 145 gemeenten ingetrokken.
Acht plaatsen bleven aanvankelijk nog onder het binnenblijfbevel vallen.
Het ging om Bellreguard, Daimús, Miramar, Oliva en Piles in de provincie Valencia, en Xàbia, Pego en Els Poblets in Alicante.
Maandagavond besloot het regionale crisisoverleg ook voor deze laatste gemeenten de beperkingen op te heffen.
De Spaanse militaire noodeenheid UME kon daarop worden teruggetrokken.
Dat betekent niet dat alle wegen alweer begaanbaar zijn of dat de situatie overal veilig is.
Plaatselijke afsluitingen en noodmaatregelen kunnen blijven gelden zolang er overstromingsschade of andere risico’s zijn.
Extreme regenval van meer dan 700 liter
De hoeveelheden regen die DANA Adam heeft veroorzaakt, behoren tot de opvallendste onderdelen van deze weersituatie.
Volgens de meetgegevens die door Spaanse media zijn gepubliceerd, viel op sommige plaatsen meer dan 700 liter regen per vierkante meter.
De volgende hoeveelheden werden maandag gemeld:
| Plaats | Gerapporteerde neerslag |
|---|---|
| Forna (Alicante) | 720 mm |
| Pego (Alicante) | 693,6 mm |
| Oliva (Valencia) | 643 mm |
| Real de Gandia (Valencia) | 615 mm |
| Barx (Valencia) | 602 mm |
Het gaat om gemelde accumulaties tijdens het noodweer, niet noodzakelijk om metingen over precies dezelfde tijdsperiode.
Een neerslaghoeveelheid van 700 millimeter betekent dat op iedere vierkante meter 700 liter water is gevallen.
Die enorme hoeveelheid leidde tot snel stijgende waterstanden en ernstige overstromingen.
Honderden mensen uit woningen gered
Vooral in Oliva en Pego moesten hulpdiensten op grote schaal optreden.
Inwoners zaten vast in ondergelopen woningen en zochten hun toevlucht op daken en hogere verdiepingen.
Omdat verschillende straten en wegen onbegaanbaar waren, werden ongeveer vijftien helikopters ingezet.
Ook de Guardia Civil, regionale brandweer, maritieme reddingsdiensten en UME hielpen bij de evacuaties.
Volgens de maandagavond gepubliceerde cijfers werden die dag meer dan 500 reddingsacties uitgevoerd.
In Pego werden onder andere twee volwassenen en twee kinderen gered nadat hun caravan door het water was meegesleurd.
Zij vertoonden lichte onderkoelingsverschijnselen.
Vijf sterfgevallen gemeld tijdens DANA Adam
Volgens de meest recente Spaanse berichtgeving worden vijf sterfgevallen met het noodweer in verband gebracht.
In Catalonië overleed een vrouw nadat zij in Cabrera de Mar door een overstroomde beek werd meegesleurd.
Bij Sagunto in de provincie Valencia kwam een vrouw om het leven nadat zij tijdens gevaarlijke zeeomstandigheden was gaan zwemmen.
In Oliva werd tijdens reddingswerkzaamheden het lichaam van een oudere vrouw met beperkte mobiliteit aangetroffen in haar ondergelopen woning.
Ook overleed daar een 64-jarige man na een hartaanval op een camping die door de overstromingen was getroffen.
Daarnaast viel in Benaoján, in de provincie Málaga, een dode toen een rots op een voertuig terechtkwam. Drie anderen raakten daarbij gewond.
Niet alle sterfgevallen zijn onder dezelfde omstandigheden ontstaan. Met name bij de hartaanval moet onderscheid worden gemaakt tussen een overlijden tijdens het noodweer en een medisch bevestigde doodsoorzaak die rechtstreeks door de storm is veroorzaakt.
Rivier Girona trad buiten haar oevers
Een van de ernstigste situaties ontstond in Els Poblets, vlak bij Dénia.
Daar trad de rivier Girona buiten haar oevers.
De watermassa sleurde voertuigen mee en veroorzaakte grote schade aan woningen en bedrijven.
Ook in Pego, Oliva en de omgeving van Gandia veranderden straten in waterstromen.
Op sommige plaatsen konden inwoners hun woning alleen nog per boot of helikopter verlaten.
De omvang van de schade aan gebouwen, voertuigen en infrastructuur moet nog volledig worden vastgesteld.
Meer dan 1.600 incidenten gemeld
De regionale hulpdiensten hadden maandagavond 1.683 incidenten geregistreerd.
Het grootste deel kwam uit de provincies Valencia en Alicante.
De meldingen hadden onder andere betrekking op wateroverlast, ondergelopen gebouwen, afgesloten wegen, beschadigde infrastructuur en inwoners die hulp nodig hadden.
Door de overstromingen moesten ook veel winkels en andere ondernemingen hun deuren sluiten.
Voor getroffen inwoners begint nu het opruimen en herstellen van de schade.
Ook dinsdag blijven scholen gesloten
Hoewel het algemene binnenblijfbevel is opgeheven, is de situatie nog niet overal normaal.
In verschillende zwaar getroffen gemeenten blijven scholen op dinsdag 20 oktober gesloten.
Dat geldt onder andere voor Oliva, Miramar, Bellreguard en Piles in de provincie Valencia.
Ook in El Verger en Els Poblets, in Alicante, blijven onderwijsinstellingen gesloten.
De gemeenten willen eerst controleren of gebouwen en toegangswegen veilig zijn.
Ouders wordt geadviseerd de officiële communicatie van hun gemeente en school te volgen.
Militaire eenheid wordt teruggetrokken
Door de verbetering van de weersituatie heeft de regionale overheid besloten de ingezette eenheden van de UME terug te trekken.
De militaire hulpverleners waren maandag vooral actief in Oliva, Pego en omliggende gemeenten.
Hun werkzaamheden bestonden onder andere uit evacuaties en ondersteuning bij reddingsoperaties.
De terugtrekking betekent dat de meest acute noodfase is afgenomen.
Wel blijven andere hulpdiensten actief bij het verlenen van ondersteuning, het controleren van overstroomde gebieden en het herstellen van de bereikbaarheid.
Bewoners beginnen met opruimen
Nu de waterstanden op verschillende plaatsen dalen, wordt de omvang van de schade steeds duidelijker.
Inwoners treffen ondergelopen woningen, beschadigde auto’s en vernielde meubels aan.
Ook ondernemers worden zwaar getroffen.
Restaurants, winkels en andere bedrijven hebben te maken met waterschade en kunnen niet allemaal direct weer open.
Voor veel bewoners zal het herstel waarschijnlijk veel langer duren dan de storm zelf.
De Spaanse overheid adviseert slachtoffers om schade zorgvuldig vast te leggen en contact op te nemen met hun verzekeraar.
Gevaar nog niet helemaal voorbij
Ondanks het opheffen van het binnenblijfbevel blijven de autoriteiten waarschuwen voor plaatselijke risico’s.
Sommige wegen en bruggen kunnen beschadigd zijn.
Ook kunnen kelders en ondergrondse garages nog onder water staan.
Daarnaast bestaat op plaatsen waar de bodem volledig verzadigd is een verhoogd risico op nieuwe wateroverlast bij aanvullende regen.
Daarom blijft voorzichtigheid noodzakelijk.
DANA Adam heeft in Valencia en Alicante historische hoeveelheden regen achtergelaten. Het opheffen van de noodmaatregelen betekent dat de acute situatie verbetert, maar voor duizenden getroffen inwoners begint het herstel nu pas.
